Η Γυάρος ή Γυούρα όπως την ονόμαζαν οι κρατούμενοι, ήταν ένας από τους μαρτυρικούς τόπους εξορίας, όπου εστάλησαν χιλιάδες πολιτικοί κρατούμενοι την εποχή του εμφυλίου, αλλά και αργότερα στα χρόνια της χούντας των συνταγματαρχών. Το σημαντκό είναι ότι ο εκτοπισμός έγινε προληπτικά, καθώς δεν είχε απαγγελθεί κατηγορία σε κανέναν από τους συλληφθέντες.

Ήταν μια φρικτή εξορία για άνδρες και γυναίκες κάθε ηλικίας που περιορίστηκαν σε ένα νησί το οποίο οι ιστορικοί αποκάλεσαν το «Νταχάου της Μεσογείου».  Υπολογίζεται πως συνολικά πέρασαν από τη Γυάρο περίπου 22.000 εξόριστοι!

Gyaros 2
Ο κ. Κώστας Μαραγκουδάκης και η κ. Ερμιόνη Αθανασίου παρά το προχωρημένο της ηλικίας τους, άντεξαν τα 6 μποφόρ και έφτασαν μαζί μας στο τόπο που φυλακίστηκαν και δοκιμάστηκαν όσο κανείς. Φωτο: Χρ.Βασιλόπουλος 2010

Το νησί είναι άνυδρο και μόνο μια μικρή κοινότητα ψαράδων μπόρεσαν να το κατοικήσουν στην αρχαιότητα. Είναι αλίμενο και τις περισσότερες εποχές του χρόνου είναι εκτεθειμένο στα έντονα καιρικά φαινόμενα. Η πρόσβαση είναι συνήθως μια μεγάλη δοκιμασία, καθώς ο αέρας που πνέει στην περιοχή δημιουργεί έντονες καταστάσεις.
Το ίδιο συνέβη και στην αποστολή της «Μηχανής του Χρόνου» το 2010 όταν το σκάφος που μας μετέφερε δεν κατάφερε να προσεγγίσει και αναγκαστήκαμε να ζητήσουμε την συνδρομή του Λιμενικού ώστε να φτάσουμε στο όρμο με τις φυλακές. Μαζί μας ήταν δύο πρώην εξόριστοι που μας συνόδεψαν σε αυτό το δύσκολο ταξίδι μνήμης. Ο κ. Κώστας Μαραγκουδάκης και η κ. Ερμιόνη Αθανασίου είχαν έντονη μνήμη από την απίστευτη δοκιμασία που έζησαν στα χρόνια του εμφυλίου.

Gyaros 5
Χιλιάδες αριστεροί εκτοπίστηκαν χωρίς να τους απαγγελθεί κατηγορία γιατί δεν είχαν διαπράξει κανέναν αδίκημα. Η χούντα τους απομόνωσε στο αφιλόξενο νησί καθαρά για προληπτικούς λόγους. Λήψη: Χρ.Βασιλόπουλος 2010

«Παραθερισμό» το ονόμασε ο Στυλιανός Παττακός, αλλά η αλήθεια είναι ότι επρόκειτο για μια σκληρή εξορία με άθλιες συνθήκες διαβίωσης.
Ο αποκλεισμός και τα ψυχολογικά βασανιστήρια ήταν η καθημερινότητα των εξόριστων. Τις εγκαταστάσεις είχαν χτίσει οι ίδιοι οι φυλακισμένοι της περιόδου του εμφυλίου, κάτω από απάνθρωπες συνθήκες που είναι ντροπή για το σύγχρονο πολιτισμό μας.
Σήμα κατατεθέν των φυλακών το χαρακτηριστικό κόκκινο τούβλο που το συγκολλούσαν με τσιμέντο και νερό από τη θάλασσα.

Η προπαγάνδα του τύπου της εποχής ήταν ανεξέλεγκτη. Σε διάφορα δημοσιεύματα ανέφεραν πως οι εξόριστοι της Γυάρου ζουν σε ιδιαίτερα ευνοϊκές συνθήκες και αρκετοί από αυτούς έχουν πάρει 3-4 κιλά από την καλοπέραση.
Δίπλα από το ιατρείο υπήρχε το γραφείο της λογοκρισίας όπου οι δεσμοφύλακες ήλεγχαν όλα τα εισερχόμενα και εξερχόμενα γράμματα. Λήψη: Χρ.Βασιλόπουλος 2010

Η προπαγάνδα του λογοκριμένου τύπου της εποχής ήταν ανεξέλεγκτη. Σε διάφορα δημοσιεύματα ανέφεραν πως οι εξόριστοι της Γυάρου ζουν σε ιδιαίτερα ευνοϊκές συνθήκες και αρκετοί από αυτούς έχουν πάρει 3-4 κιλά από την καλοπέραση.

Στη φυλακή της Γυάρου υπήρχαν πτερυγες ανδρών και γυναικών, αλλά και δωμάτια απομόνωσης που δεν είχαν μεγάλη διαφορά από τάφους.
Στη φυλακή της Γυάρου υπήρχαν πτέρυγες ανδρών και γυναικών, αλλά και δωμάτια απομόνωσης που δεν είχαν μεγάλη διαφορά από τάφους. Δεν είχαν παράθυρα και όταν έκλεινε η βαριά σιδερένια πόρτα έπεφτε βαρύ σκοτάδι. Λήψη: Χρ.Βασιλόπουλος 2010

Οι περισσότεροι φύλακες που έφτασαν στο νησί βρέθηκαν εκεί με δυσμενή μετάθεση. Η παραμονή στο θανατονήσι ήταν και για αυτούς, τιμωρία. Είναι εντυπωσιακό είναι ότι «εξορία» έκαναν στο νησί και οι χωροφύλακες που υπηρετούσαν στη Γυάρο ως δεσμώτες. Ήταν η φρουρά της Βουλής των Ελλήνων και όταν καταλύθηκε η δημοκρατία τιμωρήθηκαν με δυσμενή μετάθεση επειδή προφανώς κρίθηκε ότι δεν ήταν άξιοι να υπηρετήσουν το καθεστώς της 21ης Απριλίου.

Στο κολαστήριο του νησιού τα περισσότερα κτίρια έχτισαν οι αγωνιστές που φυλακίστηκαν την περίοδο του εμφυλίου. Αρκετοί από αυτούς επέστρεψαν σαν εξόριστοι από την χούντα των συνταγματαρχών.
Στο κολαστήριο του νησιού τα περισσότερα κτίρια έχτισαν οι κρατούμενοι που φυλακίστηκαν την περίοδο του εμφυλίου. Αρκετοί από αυτούς επέστρεψαν σαν εξόριστοι στην χούντα των συνταγματαρχών

Δείτε στο βίντεο της «Μηχανής του Χρόνου» μαρτυρίες εξόριστων της Γυάρου, που συγκινούν.

paravas-2-700x452Διαβάστε επίσης: Σταύρος Παράβας. Η σύλληψη μέσα στο θέατρο και η εξορία στη Γυάρο για τη φράση «γύψο, κοντούς, τρελούς και τανκς δε θέλει ο λαός μας». Ο μάγκας που άφησε μουστάκι για να «απαλλαγεί» από τον «Φίφη» (βίντεο).

Διαβάστε ακόμη: Η άγνωστη Γυάρος. Το νησί πίσω από το κολαστήριο και την εξορία κρύβει έναν σπάνιο θησαυρό. Δείτε φωτογραφίες και βίντεο με την απάτητη ακτογραμμή και τον μαγευτικό βυθό πριν έρθουν τα μποφώρ…

ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here